Jak prawidłowo oczyścić z łusek i wypatroszyć sandacza?

Czasami gospodynie domowe mają trudności, gdy chodzi o przyrządzenie sandacza złowionego w zbiorniku wodnym lub kupionego na rynku. Niektóre w ogóle nie chcą mieć do czynienia z tą rybą, ponieważ czyszczenie sandacza nie jest całkiem proste, a nawet niebezpieczne. Jeśli jednak weźmie się pod uwagę, jaki jest smaczny i zdrowy, to chyba warto pokonać trudności związane z jego przygotowaniem, aby zadowolić swoją rodzinę wspaniałą rybną potrawą. Aby to zrobić, należy dowiedzieć się, jakie przeszkody pojawiają się podczas czyszczenia tej ryby i jak sobie z nimi radzić.

Dlaczego trudno jest usunąć łuski z sandacza i co można do tego użyć?

Sandacz należy do ryb z rodziny okoniowatych. Jego siedliska to rzeki i różne zbiorniki słodkowodne. Podobnie jak inne osobniki tej rodziny, sandacz różni się od wielu ryb słodkowodnych obecnością twardych łusek. Ponadto ma bardzo kolczaste płetwy grzbietowe, które stanowią zagrożenie dla rąk osoby, która go złowiła lub próbuje go oczyścić.

Aby prawidłowo i szybko przygotować sandacza do obróbki termicznej, trzeba zaopatrzyć się w wygodne narzędzie do usuwania łusek. Być może w Państwa gospodarstwie domowym zachowało się z czasów radzieckich urządzenie przeznaczone specjalnie do tego celu. A może znajdą Państwo taką skrobaczkę do ryb w nowoczesnych sklepach z artykułami gospodarstwa domowego lub na targu. Jeśli jest to dla Państwa trudna kwestia, spróbujcie usunąć łuski nożem z ząbkami na odwrotnej stronie lub zwykłym metalowym widelcem. Istnieje również wiele sposobów jak szybko oczyścić rybę z łusek i to bez noża: na przykład oparzenie wrzątkiem lub czyszczenie pod wodą.

Ale najłatwiej jest samemu wykonać z dostępnych materiałów skrobaczkę do ryb podobną do fabrycznego wyrobu. Można to zrobić na następujące sposoby.

1. Wziąć metalową tarkę do warzyw z małymi zadziorami, wygiąć jej boki szczypcami i przymocować do niej drewnianą rączkę.
2. Do drewnianej łopatki (z przyborów kuchennych) przykręcić wkrętami kilka piwnych nakrętek ząbkami na zewnątrz.
3. W dnie puszki po konserwach od wewnątrz przebić gwoździem wiele dziurek, dzięki czemu na zewnętrznej stronie powstaną zadziory – takie same jak w fabrycznej tarce. Wyposażyć powstały wyrób w uchwyt w kształcie litery U z twardego metalu, mocując jego krawędzie do przeciwległych stron ścianek puszki.

Jeśli chodzi o pierwsze dwa warianty, to narzędzie będzie wygodniejsze w użyciu, jeśli jego powierzchnia robocza będzie znajdować się pod małym kątem rozwartym w stosunku do drewnianej rączki.

Skrobaczka do ryb

Metoda czyszczenia i patroszenia tego gatunku ryb

Aby oczyścić sandacza z łusek, nie robiąc sobie krzywdy, należy przede wszystkim usunąć jego niebezpieczne płetwy. Można do tego użyć specjalnych nożyczek kuchennych. Jeśli nie ma Państwo tego przedmiotu w swoim gospodarstwie, proszę użyć zwykłego noża, ale ważne, aby był dobrze naostrzony. Lepiej odcinać kolce, chwytając część ciała znajdującą się u ich nasady. Posługując się ostrym nożem, nie należy kierować go w stronę, gdzie znajdują się Państwa ręce lub inne części ciała – proszę ciąć od siebie.

Porada

W żadnym wypadku nie należy ignorować tego zalecenia dotyczącego wcześniejszego usunięcia płetw, nawet jeśli chcą Państwo szybko przygotować sandacza. Jeśli będą Państwo zdrapywać łuski, nie pozbywając się kolców na grzbiecie ryby, to raniąc się o nie, mogą Państwo nabawić się ropiejącej, długo niegojącej się rany, a czasami także zakażenia krwi.

Po pozbyciu się płetw można spokojnie przystąpić do usuwania łusek, używając do tego jednego z wariantów wspomnianego wyżej narzędzia.

Aby zrobić wszystko prawidłowo, należy wykonać następujące czynności (dla osób praworęcznych):

• chwycić sandacza lewą ręką za ogon,
• przyrząd do czyszczenia wziąć do prawej ręki,
• poruszając narzędziem od ogona w kierunku głowy, zdzierać łuski z ciała ryby, aż uwolnią Państwo je od łusek.

Porada

Aby ryba nie ślizgała się w dłoni podczas czyszczenia, można przedtem natrzeć ją solą.

Procedura usuwania łusek u sandacza ma jeszcze jedną negatywną konsekwencję. Bez względu na to, jakiego przyrządu użyją Państwo do czyszczenia tej ryby, łuski będą się rozlatywać, zaśmiecając otoczenie. Można tego jednak uniknąć, stosując się do jednej z poniższych wskazówek.

• Jeśli sami złowili Państwo rybę, proszę ją oczyścić bezpośrednio na brzegu zbiornika wodnego, nie wnosząc śmieci do domu.
• Jeśli jednak zdecydują się Państwo zająć się tym w domu, proszę przeprowadzać czyszczenie w wodzie.
• Sandacza można również oczyścić, wkładając ręce do środka foliowej torby.

Niezależnie od tego, którą z wymienionych metod Państwo wybiorą, zaoszczędzą Państwo czas i siły, które musieliby poświęcić na sprzątanie, zwłaszcza jeśli trzeba oprawić nie jedną rybę. Po usunięciu łusek z ciała sandacza można przystąpić do wyjmowania jego wnętrzności.

Kolejność wykonywania tej procedury jest następująca.

• Proszę wziąć rybę lewą ręką (dla osób praworęcznych) za głowę, układając ją brzuchem do góry, zaczepiając jednocześnie kciukiem o skrzela. W ten sposób łatwiej będzie utrzymać ją w odpowiedniej pozycji.
• Proszę wziąć do prawej ręki ostry nóż w taki sposób, aby jego ostrze „patrzyło” w górę.
• Trzymając nóż pod niewielkim kątem do powierzchni ciała ryby, proszę przebić jej brzuch między skrzelami i rozciąć go, przesuwając narzędzie w stronę nasady płetwy ogonowej.
• Proszę wyjąć wnętrzności, odłożyć je na bok, a następnie opłukać sandacza pod bieżącą wodą wewnątrz i na zewnątrz.

Pozostaje tylko oddzielić z wydobytych wnętrzności tłuszcz, jeśli jest go wystarczająco dużo, a także mlecz lub ikrę, jeśli znajdowały się w rybie, a resztę wyrzucić. Następnie tak oczyszczonego i wypatroszonego sandacza oraz jego jadalne składniki można wykorzystać do przygotowania różnych smacznych potraw.

Polecamy przeczytać: jak prawidłowo czyścić flądrę