Olbrzymi cytrus — pomelo: gdzie rośnie i jak go jeść, aby przyniósł organizmowi korzyść, a nie szkodę

Pomelo to owoc pochodzący z Chin, największy przedstawiciel rodziny cytrusowych. Ma bardzo gruby miąższ, stanowiący 20-30% objętości owocu, oraz aromatyczne, słodko-kwaśne cząstki. Czasami w smaku cytrusa wyczuwalna jest lekka goryczka. Wielu błędnie uważa egzotyczny owoc za gigantycznego grejpfruta, choć z punktu widzenia składu chemicznego są to zupełnie różne owoce. Zachęcamy do bliższego poznania pomelo, jego właściwości zdrowotnych, potencjalnej szkodliwości i przeciwwskazań.

Kaloryczność i skład

W 100 gramach miąższu znajduje się 38–40 kcal i 7,5–8 gramów cukru. Pomelo należy do produktów dietetycznych o niskim indeksie glikemicznym i niskiej kaloryczności. Jest zalecane osobom cierpiącym na cukrzycę, otyłość i inne choroby metaboliczne.

Białka i tłuszcze w składzie owocu prawie nie występują, dlatego nie można go nazwać sycącym. Pomelo nadaje się na lekką przekąskę. 100 gramów miąższu zawiera 1 gram błonnika, w tym rozpuszczalnego (pektyny). Ten ostatni ma następujące właściwości zdrowotne:

• usuwa toksyny, lipoproteiny (prekursory złogów tłuszczowych);
• zapobiega przewlekłym zaparciom;
• odżywia pożyteczną mikroflorę jelit i pomaga zwalczać dysbiozę.

Pomelo zawiera dużo witaminy C (68%), B1 (2,3%) i B6 (1,8%). Występują w nim również w dużych ilościach potas (8,5%), fosfor (2%) i miedź (4,8% dziennego zapotrzebowania).

Tabela 1. Witaminy i mikroelementy w składzie pomelo

Jeśli chodzi o tak ważne substancje jak witamina A, PP (kwas foliowy), wapń i żelazo, pomelo jest często przeceniane. Te pierwiastki, choć obecne w owocu, występują w bardzo małych ilościach.

7 właściwości zdrowotnych pomelo

Podobnie jak inne cytrusy, pomelo warto jeść w chłodnej porze roku, gdy ludzie masowo chorują na ostre infekcje dróg oddechowych i grypę. Witamina C pozytywnie wpływa na układ odpornościowy, co czyni ten owoc doskonałym środkiem profilaktycznym. Jeśli osoba już zachoruje, sok z pomelo obniży gorączkę, zwiększy odpływ śluzu z gardła i nosa oraz usuwanie wirusów wraz z płynami ustrojowymi.

Jednak korzyści płynące z pomelo nie ograniczają się do właściwości przeciwwirusowych. Jaką jeszcze wartość niesie ten owoc dla organizmu?

• Pomaga w walce z nadwagą

Pomelo jest równie cenne dla osób odchudzających się jak pomarańcze i grejpfruty. Pomaga rozkładać złogi tłuszczu i usuwa z organizmu nadmiar płynów, przez co wskazówka wagi przesuwa się w lewą stronę.

Nie należy dać się ponieść monodiacie opartej na pomelo, ponieważ prawie nie zawiera ono potrzebnych organizmowi tłuszczów i białek, a kwas askorbinowy w dużych ilościach silnie podrażnia błonę śluzową przewodu pokarmowego.

Cytrus normalizuje poziom cukru we krwi. Osoba otrzymuje od razu dwa pozytywne efekty: profilaktykę cukrzycy i zmniejszenie apetytu.

• Zapobiega chorobom układu pokarmowego

Głównym wrogiem jelit jest żywność o wysokiej zawartości prostych węglowodanów i niskiej zawartości błonnika. Pomelo natomiast dostarcza organizmowi pektyny i nie obciąża go cukrem. Usuwa zaparcia i wzdęcia. Owoc zawiera lipazę – enzym niezbędny do prawidłowego wchłaniania białka.

• Wspiera zdrowie serca

W składzie tego gigantycznego cytrusa znajduje się kilka pierwiastków pozytywnie wpływających na układ sercowo-naczyniowy: witaminy B2 i B6, potas, magnez. Owoc reguluje równowagę wodno-elektrolitową w organizmie, a tym samym normalizuje ciśnienie tętnicze. Służy jako profilaktyka zawału serca, choroby niedokrwiennej serca, dławicy piersiowej i miażdżycy.

• Chroni przed anemią

Główną przyczyną anemii jest niedobór żelaza. Chociaż Fe zawarte jest w miąższu pomelo w niewielkich ilościach, witamina C pomaga wchłaniać ten pierwiastek z innych pokarmów. Dlatego owoc warto włączać do diety razem z fasolą, małżami, wątrobą wołową, orzechami i innymi produktami bogatymi w żelazo.

• Służy jako profilaktyka chorób układu nerwowego

Intensywny aromat miąższu pomelo poprawia nastrój nie gorzej niż mandarynki na Nowy Rok. W składzie cytrusa znajdują się lemonidy – substancje poprawiające pracę mózgu (myślenie, uwagę, pamięć). Podobne właściwości ma również fosfor. Witamina B1 chroni układ nerwowy przed depresją, apatią, chronicznym zmęczeniem i bezsennością.

• Normalizuje gospodarkę hormonalną

Pomelo zawiera bioflawonoidy – substancje, które normalizują poziom estrogenów i sprzyjają produkcji kolagenu przez skórę. Dlatego owoc jest korzystny dla organizmu kobiety.

• Zwiększa męską siłę

Owoc zwiększa produkcję nasienia, zapobiegając męskiej niepłodności. Jest zasłużenie uznawany za naturalny afrodyzjak. W skórce i miąższu obecny jest olejek eteryczny, którego aromat poprawia nastrój, pomaga się zrelaksować i rozluźnić. Witamina C i przeciwutleniacze wzmacniają ściany naczyń krwionośnych, zwiększają przepływ krwi w narządach miednicy mniejszej, eliminując w ten sposób problemy z erekcją u mężczyzn.

Sok cytrusowy, w tym pomelo, pomaga radzić sobie z napadami nudności we wczesnej ciąży. Pomaga również podczas kaca.

Szkodliwe właściwości i przeciwwskazania

Skórka, która jest obficie traktowana chemikaliami, może zaszkodzić zdrowiu człowieka. Szczególnie niebezpieczne są toksyczne antybiotyki SOPP, tiabendazol i imazalil. Te substancje są rozpylane na cytrusy w celu ochrony przed przedwczesnym psuciem się, pasożytami i pleśnią.

Najpierw umyj owoc w gorącej wodzie (aby antybiotyki nie przeniosły się na ręce podczas obierania), a następnie całkowicie usuń skórkę.

Nie nadużywaj pomelo. 100-150 gramów dziennie będzie wystarczające. I to pod warunkiem, że nie jadłeś innych cytrusów. W przypadku przedawkowania mogą wystąpić wzdęcia brzucha, skurcze jelit, nudności i wymioty, zgaga, biegunka, wysypki skórne.

Przy regularnym nadużywaniu pomelo wzrasta ryzyko powstawania kamieni nerkowych i żółciowych, zaburzeń cyklu miesiączkowego, a także zaostrzenia przewlekłych procesów zapalnych.

Niektórym osobom zabrania się spożywania tego owocu. Lista przeciwwskazań:

• zwiększona kwasowość soku żołądkowego, nieżyt żołądka, wrzód;
• alergia na cytrusy;
• przewlekłe choroby wątroby, nerek i pęcherzyka żółciowego (zapalenie wątroby, marskość wątroby, odmiedniczkowe zapalenie nerek, zapalenie trzustki, zapalenie pęcherzyka żółciowego).

Nie zaleca się spożywania pomelo w okresie karmienia piersią, ponieważ cytrus może powodować wysypki skórne i kolki u dziecka. Osoby z niskim ciśnieniem powinny ograniczyć spożycie owocu, ponieważ obniża on ciśnienie tętnicze.

Jak wybrać pomelo

Dziś ten gigantyczny cytrus jest sprzedawany na targowiskach i w sklepach spożywczych. Istnieją odmiany w kolorze jasnożółtym, zielonkawym oraz owoce z różowymi plamkami.

Jak wybrać smaczny, zdrowy i świeży owoc?

1. Zwróć uwagę na kolor. Im jaśniejsze pomelo, tym słodszy miąższ. Zielonkawe odmiany mają kwaskowatość, a owoce z różowymi plamkami mogą być gorzkawe. Pożądane jest, aby kolor był jednolity. Duże plamy na skórce wskazują, że przy uprawie pomelo stosowano wiele pestycydów.
2. Wciągnij zapach. Silny egzotyczny zapach z nutami słodkimi – dowód świeżości owocu. Zepsute owoce pachną kwasem i drożdżami. Jeśli pomelo w ogóle nie pachnie, oznacza to, że zostało zerwane niedojrzałe, a miąższ ma bardzo mało witamin i mikroelementów.
3. Naciśnij na wierzchołek w środku. Jeśli po palcu pozostało wgniecenie, oznacza to, że owoc zaczął już gnić.
4. Naciśnij na skórkę z boku. Skórka świeżego owocu jest umiarkowanie elastyczna. Twarda i sucha skórka świadczy o tym, że cytrus długo leżał na półkach i pozostało w nim mało wartości odżywczych.
5. Oceń wagę owocu. Ciężkość pomelo świadczy o świeżości i dojrzałości. Jeśli owoc jest lekki, oznacza to, że już zdążył się zepsuć.

Proszę kupować pomelo w sezonie: w styczniu, lutym lub na początku marca. Wtedy jest największa szansa na znalezienie na półkach dojrzałych i świeżych owoców.

Jak prawidłowo obrać pomelo

W przeciwieństwie do mandarynek, pomarańczy i grejpfrutów, obranie pomelo rękami jest praktycznie niemożliwe. Owoc ma grubą skórkę, a soczyste cząstki są zamknięte w twardych osłonkach z przegrodami. Potrzebny będzie mały, ostry nóż.

1. Proszę odciąć górę na 1,5–2 centymetry.
2. Proszę podzielić skórkę cytrusa pionowymi ruchami noża na równe sektory.
3. Proszę rękami oddzielić „płatki” skórki od miąższu.
4. Proszę podzielić pomelo na dwie części, a następnie na cząstki.
5. Za pomocą noża proszę uwolnić miąższ od osłonek z pestkami.

Jeśli owoc nie jest zbyt duży, można obierać jego skórkę dookoła, jak ziemniaka.

Cząstki je się w całości lub dzieli na części. W tym drugim przypadku nie ma problemów, ponieważ miąższ pomelo jest zewnętrznie suchy i nie puszcza soku.

Jak jeść pomelo

Skórki owocu się nie je, ponieważ jest zbyt gruba i zawiera chemikalia. Z cząstek spożywa się tylko miąższ, uwolniony od białych przegród i osłonek. Te ostatnie składają się z grubej celulozy, która nie jest trawiona w jelitach.

Najlepiej jeść pomelo w świeżej postaci, oddzielnie od innych produktów. O każdej porze dnia, z wyjątkiem wczesnego ranka (na czczo). Nie zaleca się również spożywania owoców później niż 3 godziny przed snem.

Z pomelo przygotowuje się freshy i smoothie, koniecznie rozcieńczając wodą o 30-50%. Aby poprawić smak napojów, można dodać do nich 1-2 łyżki stołowe miodu, mielony imbir, cynamon, a latem w upalną pogodę – kostki lodu. Sok z pomelo jest korzystny dla osób cierpiących na otyłość, cukrzycę, zespół przewlekłego zmęczenia.

Owoc wykorzystuje się również w kulinariach. Dodaje się go do sałatek warzywnych i owocowych, deserów, wypieków, dań mięsnych i rybnych oraz sosów.

Gdzie i jak rośnie pomelo?

Niektórzy błędnie uważają, że pomelo jest hybrydą innych cytrusów. Są ludzie, których przeraża gigantyczny rozmiar owocu i zaliczają go do kategorii produktów GMO. W rzeczywistości pomelo jest samodzielnym gatunkiem owocu z rodziny cytrusów.

Owoce rosną w gronach po 2–3 sztuki w kulistej koronie wiecznie zielonego drzewa o wysokości 10–15 metrów. Dojrzewanie owoców trwa 5 miesięcy. Na drzewie rosną również delikatne białe kwiaty.

Przed naszą erą pomelo występowało tylko na terenie Azji Południowo-Wschodniej, Malezji i dwóch wysp Oceanu Spokojnego – Fidżi i Tonga. W XIV wieku roślinę przywieziono do Europy, gdzie zaczęto ją uprawiać.

Obecnie drzewo rośnie w wielu regionach o wilgotnym i ciepłym klimacie. Największe plony przynosi w następujących krajach:

• Chinach;
• Indiach;
• Tajlandii;
• Indonezji;
• Wietnamie;
• wyspach Tahiti i Tajwanu;
• Izraelu;
• stanie Kalifornia (USA).

Pomelo można uprawiać nawet w warunkach domowych z pestki, jeśli jest wolne pomieszczenie. Roślina lubi rozproszone światło, miękką, odstaną wodę i codzienne opryskiwanie z rozpylacza.

Pomelo na razie jest egzotycznym owocem dla obywateli Rosji i innych krajów WNP. Większość ludzi wciąż woli pomarańcze, mandarynki i grejpfruty. A szkoda. Pomelo jest bardzo korzystne dla układu nerwowego i hormonalnego, pomaga radzić sobie ze zmęczeniem i apatią wywołaną szarą i zimną pogodą w naszych szerokościach geograficznych. W Chinach i innych krajach azjatyckich ten owoc od dawna jest popularny, a nawet stał się elementem świątecznym. Być może wkrótce pomelo będzie częściej gościć na Państwa stole – w końcu jest bardzo smaczne.